HỆ THỐNG TRƯỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG CHUYÊN VIỆT NAM: NHỮNG DẤU ẤN TRONG LÒNG CỰU HỌC SINH VÀ DI SẢN GIÁO DỤC TÀI NĂNG

HỆ THỐNG TRƯỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG CHUYÊN VIỆT NAM: NHỮNG DẤU ẤN TRONG LÒNG CỰU HỌC SINH VÀ DI SẢN GIÁO DỤC TÀI NĂNG

Lê Anh Vinh lamhnm@vnies.edu.vn Viện Khoa học Giáo dục Việt Nam 101 Trần Hưng Đạo, phường Cửa Nam, Hà Nội, Việt Nam
Trần Thị Bích Ngân* ngantb@vnies.edu.vn Viện Khoa học Giáo dục Việt Nam 101 Trần Hưng Đạo, phường Cửa Nam, Hà Nội, Việt Nam
Hoàng Ngọc Mĩ Lam lamhnm@vnies.edu.vn Viện Khoa học Giáo dục Việt Nam 101 Trần Hưng Đạo, phường Cửa Nam, Hà Nội, Việt Nam
Bùi Thị Diển dienbt@vnies.edu.vn Viện Khoa học Giáo dục Việt Nam 101 Trần Hưng Đạo, phường Cửa Nam, Hà Nội, Việt Nam
Bùi Diệu Quỳnh quynhbd@vnies.edu.vn Viện Khoa học Giáo dục Việt Nam 101 Trần Hưng Đạo, phường Cửa Nam, Hà Nội, Việt Nam
Tóm tắt: 
Trong bối cảnh kỉ niệm 80 năm ngành Giáo dục Việt Nam (1945-2025), nghiên cứu này nhìn lại hành trình 60 năm phát triển của hệ thống trường trung học phổ thông chuyên thông qua lăng kính của 30 cựu học sinh đến từ 16 trường chuyên trên cả nước, thuộc nhiều thế hệ và lĩnh vực công tác khác nhau. Nghiên cứu sử dụng phương pháp định tính với công cụ phỏng vấn sâu nhằm khám phá những trải nghiệm học tập, những ảnh hưởng của trường chuyên đối với sự phát triển cá nhân và nghề nghiệp của các cựu học sinh. Kết quả cho thấy, trường chuyên đã góp phần quan trọng trong việc bồi dưỡng tri thức chuyên sâu, tạo dựng môi trường học tập cạnh tranh tích cực và mang lại lợi thế nghề nghiệp cho học sinh. Tuy nhiên, các cựu học sinh cũng chia sẻ nhiều thách thức của hệ thống này như áp lực thi cử, vấn đề sức khỏe tâm lí và yêu cầu cân bằng giữa đào tạo chuyên sâu với phát triển kĩ năng liên ngành trong bối cảnh toàn cầu hóa. Từ những phân tích này, nghiên cứu đề xuất định hướng xây dựng hệ thống trường chuyên theo hướng nhân văn, bền vững hơn nhắm đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục hiện nay.
Từ khóa: 
Giáo dục tài năng
trường trung học phổ thông chuyên
cựu học sinh
phát triển toàn diện
đổi mới giáo dục.
Tham khảo: 

Bài viết cùng số