Danh sách bài viết

Bài viết tập trung nghiên cứu thực trạng phát triển chương trình tiền học đường cho trẻ khuyết tật nhìn chuẩn bị vào lớp 1 tại một số trường hòa nhập và chuyên biệt của một số tỉnh/thành. Các phát hiện chính liên quan đến: 1) Kĩ năng tiền học đường của trẻ khuyết tật nhìn hiện nay bao gồm các nhóm kĩ năng: Kĩ năng tiền đọc - tiền viết - tiền tính toán; Kĩ năng giao tiếp và tương tác xã hội; Kĩ năng lao động tự phục vụ; Kĩ năng định hướng di chuyển; Kĩ năng sử dụng đa giác quan; Kĩ năng sử dụng thiết bị hỗ trợ; 2) Thực trạng phát triển chương trình tiền học đường với các vấn đề: Căn cứ phát triển chương trình, nội dung chương trình, triển khai, đánh giá và các yếu tố ảnh hưởng. Các nội dung trên được khảo sát thông qua việc sử dụng phiếu đánh giá kĩ năng tiền học đường dành cho trẻ và phiếu hỏi dành cho cán bộ quản lí, giáo viên. Đánh giá thực trạng chỉ ra rằng chương trình tiền học đường đã đang thực hiện nhưng chưa có một định hướng chung, các trường xây dựng chương trình một cách tự phát dựa trên chương trình mầm non hoặc chương trình tiểu học do đó, việc cần thiết phải phát triển một khung chương trình tiền học đường để giáo viên có định hướng phát triển chương trình nhà trường và xây dựng kế hoạch giáo dục cá nhân phù hợp giúp trẻ chuẩn bị vào lớp một hiệu quả.

Kĩ năng tính toán cơ bản như cộng, trừ, nhân, chia là những kĩ năng cốt lõi và quan trọng trong chương trình toán tiểu học. Khi tham gia học tập môn Toán, học sinh khuyết tật trí tuệ gặp nhiều khó khăn trong việc lĩnh hội và áp dụng những kĩ năng tính toán cơ bản này. Nghiên cứu dưới đây đã xem xét hiệu quả của việc sử dụng hướng dẫn theo quy trình cụ thể - biểu tượng - trừu tượng (CRA) đối với việc nâng cao kĩ năng tính toán cơ bản cho học sinh khuyết tật trí tuệ hoà nhập. Kết quả cho thấy sự cải thiện đáng kể đối với nhóm học sinh thực nghiệm - những cá nhân có cơ hội tiếp xúc với các bài tập thao tác và các bài tập dạng trực quan. Bên cạnh đó, thời gian luyện tập, thực hành được coi là yếu tố dự báo quan trọng đối với hiệu quả thực hiện tính toán của học sinh. Những kết quả này giúp thay đổi cách hỗ trợ học sinh khuyết tật trí tuệ học tính toán trong bối cảnh hòa nhập tiểu học.

Nhiều nghiên cứu ở trong và ngoài nước đã chỉ ra rằng, luôn có một bộ phận học sinh có rối loạn trong quá trình học đọc, viết và tính toán. Những khó khăn của học sinh này gặp phải không do nguyên nhân của các dạng khuyết tật như khuyết tật trí tuệ, khiếm thị, khiếm thính hoặc do các ảnh hưởng của môi trường sống và học tập. Đây là những học sinh có “rối loạn học tập đặc thù”. Nguyên nhân những khó khăn của trẻ do: Quá trình tâm lí liên quan tới việc sử dụng ngôn ngữ, chấn thương não, suy giảm chức năng của não ở mức tối thiểu, hoặc sự “lệch pha” trong quá trình tiếp nhận và xử lí thông tin. Với những học sinh này, nếu không các sự hỗ trợ phù hợp các em sẽ luôn gặp nhiều khó khăn trong học tập, thậm chí có thể “tụt hậu” từ 6 tháng đến vài năm so các bạn cùng trang lứa. Vì vậy, các nhà giáo dục cần phải hiểu những khó khăn gặp phải của trẻ và cần phải có các phương pháp, kĩ năng dạy học đặc thù mới có thể hỗ trợ học sinh hoàn thành nhiệm vụ học tập.

Trong bối cảnh tỉ lệ trẻ em khuyết tật đi học tiểu học đúng tuổi còn thấp hơn nhiều so với trẻ em không khuyết tật, việc đánh giá các kĩ năng tiên quyết của trẻ đa tật chuẩn bị học tiểu học có ý nghĩa quan trọng. Bài báo tập trung phân tích thực trạng các kĩ năng tiên quyết chuẩn bị học tiểu học của một trường hợp nghiên cứu thông qua Bảng kiểm tra kĩ năng được xây dựng với 7 tiêu chí và 35 kĩ năng. Trẻ thể hiện sự phát triển khác nhau ở mỗi kĩ năng tương ứng với các mức độ đáp ứng việc đi học tiểu học gồm: đáp ứng hoàn toàn, đáp ứng một phần và chưa đáp ứng.