TÍCH HỢP GIÁO DỤC TÀI CHÍNH VÀO MÔN TOÁN CẤP TRUNG HỌC CƠ SỞ: PHÂN TÍCH CƠ HỘI TỪ CHƯƠNG TRÌNH GIÁO DỤC PHỔ THÔNG 2018

TÍCH HỢP GIÁO DỤC TÀI CHÍNH VÀO MÔN TOÁN CẤP TRUNG HỌC CƠ SỞ: PHÂN TÍCH CƠ HỘI TỪ CHƯƠNG TRÌNH GIÁO DỤC PHỔ THÔNG 2018

Đặng Thị Thu Huệ huedtt@vnies.edu.vn Viện Khoa học Giáo dục Việt Nam 101 Trần Hưng Đạo, phường Cửa Nam, Hà Nội, Việt Nam
Tóm tắt: 
Bài viết tập trung phân tích cơ hội và đề xuất các phương pháp tích hợp giáo dục tài chính vào môn Toán ở cấp Trung học cơ sở nhằm góp phần nâng cao hiểu biết tài chính cho học sinh. Trong bối cảnh kinh tế hiện đại, hiểu biết tài chính là năng lực thiết yếu, tuy nhiên việc giảng dạy nội dung này một cách có hệ thống tại các trường phổ thông Việt Nam còn hạn chế. Trên cơ sở phân tích Chương trình môn Toán cấp Trung học cơ sở, các tài liệu học thuật và khuyến nghị quốc tế (OECD, 2015; UNESCO, 2017; Aflatoun International, 2020), bài viết xác định các cơ hội lồng ghép nội dung giáo dục tài chính vào những chủ đề toán học cụ thể. Nghiên cứu đề xuất các hình thức và phương pháp tích hợp đa dạng, từ lồng ghép ví dụ vào bài giảng đến việc tổ chức các hoạt động học tập trải nghiệm. Một ví dụ minh họa chi tiết về hoạt động trải nghiệm được trình bày, cho thấy cách vận dụng kiến thức Toán phát triển kĩ năng quản lí và ra quyết định tài chính. Kết quả nghiên cứu cung cấp cơ sở lí luận và định hướng thực tiễn cho việc triển khai tích hợp giáo dục tài chính trong môn Toán, qua đó góp phần trang bị cho học sinh những kĩ năng cần thiết để đưa ra các quyết định tài chính sáng suốt.
Từ khóa: 
Giáo dục tài chính
Hiểu biết tài chính
môn Toán
Tích hợp liên môn
học sinh trung học cơ sở
hoạt động trải nghiệm.
Tham khảo: 

[1] Aflatoun International. (2020). Annual Report. https:// www.aflatoun.org/wp-content/uploads/2022/02/ Aflatoun-AnnualReport2020-final.pdf.

[2] Amagir, A., Groot, W., Maassen van den Brink, H. & Wilschut, A. (2018). A review of financial literacy education and its effects. Journal of Economic Surveys, 32(3), 856-880.

[3] Atkinson, A. & Messy, F. A. (2012). Measuring financial literacy: Results of the OECD/INFE pilot study. (OECD Working Papers on Finance, Insurance and Pensions, No. 15). OECD Publishing.

[4] Bộ Giáo dục và Đào tạo. (2018). Chương trình Giáo dục phổ thông môn Toán.

[5] Chung, H. J. & Lee, J. S. (2022). The effect of financial education on financial literacy: The mediating role of mathematical ability. Journal of Financial Counseling and Planning, 33(1), 1-15.

[6] Fernandes, D., Lynch Jr, J. G. & Netemeyer, R. G. (2014). Financial literacy, financial education, and f inancial behavior: Review and avenues for future research. Management Science, 60(5), 1105-1122.

[7] Hoa Ánh Tường, Phạm Sỹ Nam & Nguyễn Thị Bích Ngọc. (2023). Tích hợp giáo dục tài chính trong dạy học chủ đề “Số thập phân” (Toán 6). Tạp chí Giáo dục, 23(13), 7-11.

[8] Huston, S. J. (2010). Measuring financial literacy. Journal of Financial Counseling and Planning, 21(1), 1-15.

[9] Jacobs, H. H. (1989). Interdisciplinary curriculum: Design and implementation. Association for Supervision and Curriculum Development.

[10] Kaiser, T. & Menkhoff, L. (2017). Financial literacy and f inancial decisions: A systematic literature review. Journal of Economic Surveys, 31(5), 1145-1175.

[11] Lê Văn Lực, Bùi Thị Hạnh Lâm & Nguyễn Danh Nam. (2023). Khai thác tình huống tích hợp giáo dục tài chính trong dạy học môn Toán ở trường Trung học phổ thông. TNU Journal of Science and Technology, 228(04), 155-164.

[12] Nguyễn Ngọc Giang, Nguyễn Huy Thao, Phạm Huyền Trang & Nguyễn Thị Nga. (2023). Tích hợp Toán học và giáo dục tài chính trong dạy học thiết lập kế hoạch đầu tư cá nhân ở lớp 10. Tạp chí Khoa học Giáo dục Việt Nam, 19(S3), 61-67.

[13] Nguyễn Ngọc Giang, Nguyễn Huy Thao, Phạm Huyền Trang & Nguyễn Thị Nga. (2024). Tích hợp Toán học với hiểu biết tài chính trong dạy học lựa chọn dự án đầu tư ở trung học phổ thông. Tạp chí Khoa học Giáo dục Việt Nam, 20(S2), 35-42.

[14] Nguyễn Thị Nga, Phạm Trọng Mạnh. (2023). Dạy học hàm số bậc nhất tích hợp giáo dục tài chính thông qua sử dụng phần mềm Microsoft Excel. Tạp chí Khoa học Giáo dục Việt Nam, 19 (01), 32-37.

[15] OECD. (2013). Financial literacy and inclusion: Results of OECD/INFE survey on adult financial literacy competencies. OECD Publishing.

[16] OECD. (2019). PISA 2018 Results (Volume IV): Are students ready to thrive in an interconnected world? OECD Publishing.

[17] OECD. (2020). OECD/INFE Core competencies framework on financial literacy for adults. OECD Publishing.

[18] OECD/INFE. (2012). Financial literacy and inclusion: Results of OECD/INFE survey on adult financial literacy competencies. OECD Publishing.

[19] OECD/INFE. (2015). Recommendation of the council on financial literacy. https://legalinstruments.oecd. org/en/instruments/OECD-LEGAL-0461.

[20] Seok, H. K., Kim, J. & Kim, Y. S. (2019). The effects of financial education on financial literacy and f inancial behavior. Journal of Business Research, 103, 27-37.

[21] Thủ tướng Chính phủ. (2020). Quyết định số 149/QĐ TTg ngày 22 tháng 01 năm 2020 về phê duyệt Chiến lược tài chính toàn diện quốc gia đến năm 2025 định hướng đến năm 2030.

[22] Trần Thúy Ngà. (2022). Tích hợp giáo dục tài chính trong dạy học môn Toán ở trường Tiểu học: Phân tích từ định hướng Chương trình Giáo dục phổ thông 2018 và một số ví dụ. Tạp chí Giáo dục, 22(5), 14-19.

[23] Trịnh Thị Phan Lan. (2018). Giáo dục tài chính cho trẻ em hướng tới phổ cập tài chính quốc gia. Tạp chí Khoa học và Đào tạo Ngân hàng, 191 (4), 11-17.

[24] UNESCO. (2017). Global citizenship education: Topics and learning objectives. UNESCO Publishing.

Bài viết cùng số