PHÁT TRIỂN TƯ DUY PHẢN BIỆN CHO TRẺ MẪU GIÁO 5-6 TUỔI TRONG HOẠT ĐỘNG KHÁM PHÁ KHOA HỌC THEO TIẾP CẬN QUYỀN THAM GIA

PHÁT TRIỂN TƯ DUY PHẢN BIỆN CHO TRẺ MẪU GIÁO 5-6 TUỔI TRONG HOẠT ĐỘNG KHÁM PHÁ KHOA HỌC THEO TIẾP CẬN QUYỀN THAM GIA

Nguyễn Thị Nga* ngant@vnies.edu.vn Viện Khoa học Giáo dục Việt Nam 101 Trần Hưng Đạo, phường Cửa Nam, Hà Nội, Việt Nam
Nguyễn Thị Trúc Nhanh trucnhanh1990@gmail.com Trường Mầm non Thực Hành, Trường Cao đẳng Sư phạm Trung ương Thành phố Hồ Chí Minh 182 Nguyễn Chí Thanh, Thành phố Hồ Chí Minh, Việt Nam
Tóm tắt: 
Trong bối cảnh đổi mới giáo dục mầm non theo hướng phát triển năng lực và bảo đảm quyền trẻ em, việc phát triển tư duy phản biện cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi còn chưa được nghiên cứu và triển khai một cách hệ thống trong hoạt động khám phá khoa học. Bài báo nhằm phân tích thực trạng và đề xuất biện pháp phát triển tư duy phản biện cho trẻ thông qua hoạt động này theo tiếp cận quyền tham gia. Nghiên cứu sử dụng phương pháp nghiên cứu định tính kết hợp với điều tra thực tiễn thông qua quan sát, khảo sát bằng bảng hỏi và phỏng vấn giáo viên tại một số trường mầm non ở Thành phố Hồ Chí Minh. Kết quả cho thấy, mặc dù hoạt động khám phá khoa học đã được tổ chức theo hướng lấy trẻ làm trung tâm, song cơ hội để trẻ đặt câu hỏi, trình bày ý kiến, tranh luận và tham gia vào quá trình ra quyết định còn hạn chế. Trên cơ sở đó, nghiên cứu đề xuất một số biện pháp nhằm tăng cường cơ hội tham gia của trẻ, góp phần phát triển tư duy phản biện cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi. Kết quả nghiên cứu có ý nghĩa tham khảo đối với giáo viên và cán bộ quản lí trong tổ chức các hoạt động giáo dục theo tiếp cận năng lực và quyền trẻ em.
Từ khóa: 
tư duy phản biện
trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi
khám phá khoa học
quyền tham gia
giáo dục mầm non
quyền trẻ em.
Tham khảo: 

[1] Bộ Giáo dục và Đào tạo. (2020). Thông tư số 52/2020/TT BGDĐT ngày 31 tháng 12 năm 2020 ban hành Điều lệ trường mầm non.

[2] Bộ Giáo dục và Đào tạo. (2021). Chương trình Giáo dục mầm non (Theo văn bản hợp nhất số 01/VBHN BGDĐT). NXB Giáo dục Việt Nam.

[3] Correia, N., Aguiar, C & Amaro, F. (2021). Children’s participation in early childhood education: A theoretical overview. Contemporary Issues in Early Childhood, 24(3), pp.313–332.

[4] Lundy, L. (2007). ‘Voice’ is not enough: Conceptualising Article 12 of the United Nations Convention on the Rights of the Child. British Educational Research Journal, 33(6), pp.927–942.

[5] Mooney, C. G. (2015). Các lí thuyết về trẻ em của Dewey, Montessori, Erikson, Piaget & Vygotsky (Nguyễn Bảo Trung, Trans.). NXB Lao động, Hà Nội.

[6] Nguyễn Thị Luyến. (2022a). Giáo dục tính trách nhiệm dựa trên quyền trẻ em cho trẻ 5–6 tuổi ở trường mầm non. Luận án Tiến sĩ, Hà Nội.

[7] Nguyễn Thị Luyến. (2022b). Xây dựng tiêu chí đánh giá năng lực thực hiện quyền trẻ em của cơ sở giáo dục mầm non. HNUE Journal of Science: Educational Sciences, 67(1A), tr.120-131 .

[8] Robson, S. (2019). Developing Thinking and Understanding in Young Children: An Introduction for Students (3rd ed.). Routledge.

[9] UNESCO. (2019). Global education monitoring report 2019: Migration, displacement and education - Building bridges, not walls. UNESCO.

[10] United Nations. (1989). Convention on the Rights of the Child. United Nations.

[11] Vircks, J. (2017). Technology and young children (Graduate research paper No. 241). University of Northern Iowa.

Bài viết cùng số