THIẾT KẾ KẾ HOẠCH BÀI DẠY Ở TRƯỜNG PHỔ THÔNG VIỆT NAM: THỰC TIỄN, RÀO CẢN VÀ ĐỊNH HƯỚNG PHÁT TRIỂN QUA ĐÁNH GIÁ CÓ HỆ THỐNG

THIẾT KẾ KẾ HOẠCH BÀI DẠY Ở TRƯỜNG PHỔ THÔNG VIỆT NAM: THỰC TIỄN, RÀO CẢN VÀ ĐỊNH HƯỚNG PHÁT TRIỂN QUA ĐÁNH GIÁ CÓ HỆ THỐNG

Nguyễn Thị Mỹ Hằng nguyenmyhang3008@gmail.com Trường Sư phạm, Trường Đại học Vinh 182 Lê Duẩn, phường Trường Vinh, tỉnh Nghệ An, Việt Nam
Trương Thị Dung* truongthidungdhv@gmail.com Trường Sư phạm, Trường Đại học Vinh 182 Lê Duẩn, phường Trường Vinh, tỉnh Nghệ An, Việt Nam
Tóm tắt: 
Thiết kế kế hoạch bài dạy là yêu cầu cốt lõi đối với giáo viên và nhà quản lí giáo dục, đóng vai trò định hướng toàn bộ hoạt động dạy học và tác động trực tiếp đến chất lượng cũng như hiệu quả giáo dục. Để thúc đẩy nghiên cứu trong lĩnh vực thiết kế kế hoạch bài dạy, việc tiến hành một tổng quan hệ thống là cần thiết. Bài viết sử dụng quy trình PRISMA để phân tích 46 công bố khoa học liên quan đến kế hoạch bài dạy tại Việt Nam, được đăng trên các tạp chí khoa học trong nước và quốc tế trong giai đoạn 2018 - 2025. Các công trình được phân tích theo các tiêu chí: thời gian công bố, phương pháp luận, cấp học và môn học, từ khóa chính, tóm tắt, nội dung toàn văn cùng với các hạn chế và khó khăn được ghi nhận. Trên cơ sở đó, bài báo cung cấp bức tranh tổng quan về thực trạng và xu hướng nghiên cứu liên quan đến kế hoạch bài dạy, đồng thời đề xuất các định hướng phát triển trong tương lai. Một hạn chế cần lưu ý là chuỗi truy vấn có thể chưa bao phủ toàn diện và nghiên cứu chưa thực hiện đối sánh với các tổng quan quốc tế liên quan.
Từ khóa: 
Kế hoạch bài dạy
Thiết kế
đánh giá hệ thống
Việt Nam
PRISMA.
Tham khảo: 

[1] Bộ Giáo dục và Đào tạo. (2018). Chương trình Giáo dục phổ thông tổng thể (Ban hành kèm theo Thông tư số 32/2018/TT-BGDĐT ngày 26 tháng 12 năm 2018 của Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo).

[2] Châu Kim Vàng. (2023). Xây dựng kế hoạch bài dạy chủ đề Ngữ văn lớp 10 theo Chương trình Giáo dục phổ thông 2018. Tạp chí Khoa học Trường Đại học Cần Thơ, 59 (Chuyên đề: Giáo dục Đồng bằng sông Cửu Long), tr.116-125. https://www. google.com/search?q=https://doi.org/10.22144/ ctu.jvn.2023.100

[3] Dicle, M.F. and B. Dicle, Content analysis: frequency distribution of words. (2018). The Stata Journal, 18(2), pp.379-386.

[4] Doãn Phương Lan. (2024). Thiết kế kế hoạch bài dạy “Sự rơi tự do - Vật lí 10”, bộ sách Kết nối tri thức với cuộc sống, nhằm phát triển năng lực giải quyết vấn đề của học sinh. Tạp chí Khoa học: Khoa học Xã hội, (33), tr.1-11.

[5] Đào Thị Hoàng Hoa, Nguyễn Hoàng Gia Khánh, Nguyễn Ngọc Trang, Nguyễn Thị Kim Nguyên & Thái Hoài Minh. (2024). Thiết kế bài dạy tích hợp giáo dục phát triển bền vững trong môn Hóa học thông qua mô hình “lớp học đảo ngược” trên hệ sinh thái giáo dục số. Tạp chí Giáo dục, 24(số đặc biệt 9), tr.131-137.

[6] Đỗ Tiến Đạt, Trần Thúy Ngà. (2019). Thiết kế kế hoạch bài học môn Toán ở tiểu học theo định hướng tiếp cận năng lực. Tạp chí Khoa học Giáo dục Việt Nam, 15, tr. 81-85.

[7] Đoàn Văn Thông, Nguyễn Văn Thái. (2022). Biện pháp khắc phục một số khó khăn của giáo viên trong xây dựng kế hoạch bài dạy Địa lí lớp 6 theo hướng phát triển phẩm chất, năng lực học sinh. Tạp chí Giáo dục, 22(4), tr.23-28.

[8] Kiều Thu Linh, Trần Mĩ Ngọc, Đặng Thị Thu Huệ, Đoàn Thị Thúy Hạnh, Trần Bích Hằng, Phan Thị Thu & Lê Quỳnh Như. (2024). Kinh nghiệm quốc tế về xây dựng kế hoạch bài dạy theo mô hình dạy học kết hợp và đề xuất cho Việt Nam. Tạp chí Khoa học Giáo dục Việt Nam, 20(01), tr.73-80. https://doi. org/10.15625/2615-8957/12410111

[9] Kuckartz, U. & Rädiker, S. (2019). Analyzing qualitative data with MAXQDA: Text, audio, and video. Springer. https://doi.org/10.1007/978-3-030-15671-8

[10] Lê Thị Thu Hương, Nguyễn Thị Hương Giang & Nguyễn Ngọc Huyền. (2023). Thiết kế kế hoạch bài dạy môn Toán lớp 4 theo định hướng giáo dục STEM. TNU Journal of Science and Technology, 228(12), tr.486-494.

[11] Moher, D., Liberati, A., Tetzlaff, J., Altman, D. G. & The PRISMA Group. (2009). Preferred reporting items for systematic reviews and meta-analyses: The PRISMA statement. PLOS Medicine, 6(7), e1000097. https:// doi.org/10.1371/journal.pmed.1000097

[12] Ngô Trọng Tuệ. (2025). Thực hiện các hoạt động xây dựng kế hoạch bài dạy môn Vật lí phổ thông đáp ứng tiêu chí đánh giá kế hoạch bài dạy. TNU Journal of Science and Technology, 230(04), tr.204 211. https://doi.org/10.34238/tnu-jst.11561

[13] Nguyễn Quang Linh, Cao Văn Trung. (2024). Thiết kế kế hoạch bài dạy stem chủ đề “Tương tác từ” trong dạy học kiến thức “từ trường” (Vật lí 12) nhằm bồi dưỡng năng lực giải quyết vấn đề cho học sinh. Tạp chí Giáo dục, 24(11), tr.37-41.

[14] Nguyễn Quang Linh, Kiều Thị Khánh. (2022). Xây dựng quy trình thiết kế bài dạy theo giáo dục STEM trong dạy học môn Khoa học tự nhiên. TNU Journal of Science and Technology, 227(09), tr.543–550. https://doi.org/10.34238/tnu-jst.6124

[15] Nguyễn Thị Hảo. (2022). Thiết kế kế hoạch bài dạy trong dạy học kết hợp trực tuyến và trực tiếp môn Ngữ văn cấp Trung học cơ sở theo Chương trình Giáo dục phổ thông năm 2018. Tạp chí Khoa học Giáo dục Việt Nam, 18(11), tr.47-53.

[16] Nguyễn Thị Hồng Chuyên, Nguyễn Thị Chúc & Nguyễn Vương Thành. (2022). Các yếu tố ảnh hưởng tới việc xây dựng kế hoạch bài dạy dựa vào Chương trình Giáo dục phổ thông 2018 của giáo viên tiểu học miền núi phía Bắc. Tạp chí Thiết bị Giáo dục, số đặc biệt tháng 2, tr.22-24.

[17] Nguyễn Thị Mỹ Hằng, Nguyễn Thị Xoan & Lê Thị Thảo. (2025). Một số nghiên cứu về năng lực tư duy và lập luận toán học của học sinh phổ thông tại Việt Nam giai đoạn 2018-2024. Tạp chí Giáo dục, 25(07), tr.12-16.

[18] Nguyễn Thị Mỹ Hằng. (2025). Năng lực giao tiếp toán học trong dạy học toán ở trường phổ thông Việt Nam: Đánh giá có hệ thống về thực tiễn hiện tại, rào cản và sự phát triển trong tương lai. Tạp chí Khoa học Giáo dục Việt Nam, 21(09), tr.44-51.

[19] Nguyễn Thị Tố Khuyên, Nguyễn Hồng Nhung & Nguyễn Nhật Hà. (2024). Xây dựng kế hoạch bài học STEM “Con lắc giảm chấn” trên trang web Web-based Inquyry Science Environment. TNU Journal of Science and Technology, 229(01/S), tr.236 244. https://doi.org/10.34238/tnu-jst.9269

[20] Nguyễn Long Sơn, Trương Diệu Huyền, Hồ Tấn Tài & Lê Hải Mỹ Ngân. (2022). Sử dụng thân cây dừa nước trong thiết kế bài học STEM “Áo phao từ thân cây dừa nước” môn Khoa học tự nhiên lớp 8. Tạp chí Khoa học Giáo dục Thành phố Hồ Chí Minh, 19(2), tr.229-239. https://doi.org/10.54607/hcmue. js.19.2.3165(2022)

[21] Nguyễn Văn Biên, Nguyễn Thị Tố Khuyên. (2024). Sử dụng cây quyết định để xây dựng công cụ đánh giá kế hoạch bài dạy nhằm phát triển năng lực học sinh. HNUE journal of science, 69(1), tr.193-203. https://doi.org/10.18173/2354-1075.2024-0036

[22] Phạm Thị Thu Hiền. (2023). Xây dựng kế hoạch bài dạy - Kinh nghiệm từ Singapore. Tạp chí Khoa học Giáo dục Việt Nam, 19(04), tr.76-80. https://doi. org/10.15625/2615-8957/12310413

[23] Phạm Thị Thu Hiền. (2024). Hướng dẫn xây dựng kế hoạch bài dạy của bang New South Wales (Australia). Tạp chí Khoa học Giáo dục Việt Nam, 20(03), tr.75-80.https://doi.org/10.15625/2615-8957 /12410312

[24] Trịnh Thị Phương Thảo, Hứa Thị Toàn & Lê Thị Diễm Quỳnh. (2025). Đề xuất quy trình xây dựng kế hoạch bài dạy nhằm phát triển năng lực số cho học sinh trung học phổ thông. TNU Journal of Science and Technology, 230(04), tr.29-36. https:// doi.org/10.34238/tnu-jst.11308.

[25] Trương Thị Dung, Thái Thị Hồng Lam & Nguyễn Thị Mỹ Hằng. (2023). Thiết kế kế hoạch bài dạy “Phương trình bậc hai một ẩn” (Toán 9) theo định hướng phát triển năng lực Toán học cho học sinh. Tạp chí Giáo dục, 23(18), tr.11-15.

Bài viết cùng số