Bài viết khoa học

Sự phát triển nhanh chóng của trí tuệ nhân tạo, đặc biệt là các mô hình ngôn ngữ lớn như ChatGPT, đang tạo ra những chuyển biến sâu sắc trong lĩnh vực giáo dục. ChatGPT không chỉ hỗ trợ sinh viên trong quá trình tự học mà còn đặt ra nhiều thách thức đối với vai trò, phương pháp giảng dạy và hoạt động đánh giá của giảng viên, cũng là đặt ra thách thức không nhỏ cho công tác quản lí giáo dục nhằm đảm bảo chất lượng dạy học. Dựa trên phương pháp nghiên cứu định tính thông qua phân tích các tài liệu thứ cấp, nghiên cứu này khám phá vai trò ngày càng mở rộng của ChatGPT trong bối cảnh giáo dục đại học đang thích ứng mạnh mẽ trong thời đại công nghệ. Nghiên cứu đồng thời chỉ ra các cơ hội và thách thức khi tích hợp ChatGPT vào môi trường giáo dục, đặc biệt là các chiến lược ứng phó cho họ để kiểm soát hoạt động sử dụng ChatGPT có hiệu quả nhằm đảm bảo chất lượng giáo dục.

Bài viết phân tích cơ sở lí luận và thực tiễn của việc ứng dụng quản lí chất lượng vào giáo dục hòa nhập trong bối cảnh giáo dục Việt Nam hiện nay. Dựa trên tiếp cận quản lí chất lượng tổng thể, bài viết làm rõ khái niệm chất lượng trong giáo dục nói chung và giáo dục hòa nhập nói riêng, với trọng tâm là tính hệ thống, tính liên tục và đặt người học ở vị trí trung tâm. Trên cơ sở tham chiếu các khung lí thuyết và kinh nghiệm quốc tế, bài viết nhấn mạnh sự cần thiết của việc xây dựng một khung chất lượng dành riêng cho giáo dục hòa nhập, nhằm nâng cao hiệu quả triển khai chính sách và đảm bảo quyền học tập cho người khuyết tật. Phân tích thực tiễn cho thấy Việt Nam đã có nền tảng pháp lí cho giáo dục hòa nhập nhưng còn thiếu các tiêu chí đánh giá cụ thể, cơ chế giám sát chất lượng và chu trình cải tiến liên tục. Bài viết không đề xuất mô hình cụ thể, mà đưa ra định hướng xây dựng một khung quản lí có khả năng đo lường, phản hồi và thúc đẩy cải tiến, góp phần bảo đảm chất lượng và tính bền vững của giáo dục hòa nhập.

Nghiên cứu này nhằm mục đích phân tích, đánh giá thực trạng giáo dục mầm non và đề xuất giải pháp thực hiện phổ cập giáo dục mầm non cho trẻ em từ 3 tuổi đến 5 tuổi theo yêu cầu tại Nghị quyết số 218/2025/QH15 ngày 26 tháng 6 năm 2025 của Quốc hội về phổ cập giáo dục mầm non cho trẻ em từ 3 đến 5 tuổi (Nghị quyết số 218/2025/QH15). Thông qua phân tích các văn bản, báo cáo của các cơ quan quản lí nhà nước, thống kê tổng hợp, đánh giá những khó khăn thách thức của giáo dục mầm non cho thấy việc thực hiện mục tiêu của Nghị quyết số 218/2025/QH15 sẽ gặp những khó khăn, thách thức về mạng lưới trường lớp, cơ sở vật chất, đội ngũ giáo viên, cơ chế, chính sách và nguồn lực đầu tư. Bài viết đề xuất giải pháp thực hiện phổ cập giáo dục mầm non cho trẻ em mẫu giáo từ 3 tuổi đến 5 tuổi. Những giải pháp này sẽ góp phần trong việc thực hiện chủ trương của Đảng và Nhà nước về giáo dục mầm non trong giai đoạn đến năm 2030 tầm nhìn đến năm 2045.

Trong những năm gần đây, việc tích hợp công nghệ số vào giáo dục mầm non, đặc biệt là trong các hoạt động giáo dục STEAM của mầm non đã thu hút sự quan tâm lớn từ các nhà giáo dục và nhà nghiên cứu. Các nhà giáo dục và các nhà nghiên cứu đã khám phá tiềm năng của công nghệ nhằm nâng cao chất lượng học tập, gia tăng sự hứng thú của người học. Nghiên cứu của nhóm tác giả nhằm làm rõ thực trạng về lợi ích và tính khả thi khi ứng dụng công nghệ số trong hoạt động giáo dục STEAM của giáo viên mầm non. Phương pháp nghiên cứu định lượng đã được áp dụng thông qua việc sử dụng bảng hỏi với 421 giáo viên mầm non tại các trường mầm non trên địa bàn Thành phố Hà Nội. Kết quả cho thấy, cả hai nhóm giáo viên (giáo viên mầm non ở các trường đạt chuẩn quốc gia và giáo viên mầm non ở các trường mầm non không đạt chuẩn quốc gia) đều có quan điểm tích cực chung về lợi ích và tính khả thi của công nghệ số trong giáo dục STEAM. Tuy nhiên, nhóm giáo viên tại các trường đạt chuẩn quốc gia thể hiện cái nhìn tích cực hơn một chút về việc ứng dụng công nghệ. Nghiên cứu này góp phần làm sáng tỏ thực trạng và các yếu tố tác động đến việc ứng dụng công nghệ số trong giáo dục STEAM, từ đó cung cấp cơ sở lí luận và thực tiễn cho các giải pháp cải thiện và phát triển việc sử dụng công nghệ trong giáo dục mầm non.